KÜRESEL DÜZEN YENİ BİR SÜRECE EVRİLMEKTEDİR!

Her alandaki değişme ve gelişmelerin inanılmaz boyutlara ulaştığı bir zaman diliminde yaşamaktayız.

Günümüzde en yeni bilişim araçlarının ömrü haftalarla ölçülüyor.

Bilgideki artış geometrik büyümeyle ifade ediliyor.

Ülkelerin sınırları artık sembolik sayılıyor.

Her yıl milyonlarca insan başka bir ülkeye göç ediyor.

Dünyanın her tarafında iş yerleri, okullar, fabrikalar, şehirler çok kültürlü birer yaşam alanına dönüşüyor.

Bütün bu gelişmelere bağlı olarak küresel düzen sessiz ve derinden yeni bir sürece evriliyor.

Yeni küresel düzen her şeyden önce, 21. yüzyıl becerilerine sahip daha nitelikli yeni bir insan modeli gerektiriyor. Çünkü bu yüzyılın gerektirdiği niteliklere sahip olmayan insanların hayatı yönetmesi giderek zorlaşıyor.

21. Yüzyıl becerileri, ilk çağlardan beri insanoğlunun ihtiyaç duyduğu yeterliklerin günümüzdeki güncellenmiş halidir. Dünya durdukça bu gelişme, değişme ve güncellenme devam edecektir.

NİTELİKLİ İNSAN

Nitelikli insan, zihin atölyesi insani değerler ve 21. Yüzyıl becerileriyle yüksek düzeyde donatılmış, türünün en gelişmiş örneğidir.

Yanıtlanması gereken soru şu:

Bu niteliklere, bu yeterliklere sahip insan, hangi eğitim yaklaşımıyla ve nasıl yetiştirilebilir?

İnsanlığın ulaştığı noktada bu sorunun yanıtı çok açıktır.

Nitelikli insanı yetiştirmenin ön koşulu bilimsel eğitimdir.

Bilimsel eğitim, insan zihnini akıl ve vicdan temelinde örgütleyen emsalsiz bir öğrenme stratejisidir.

Bu stratejide:

• 1. Ezber yoktur.
• 2. Hayatı yönetmek için ihtiyaç duyulan bütün öğrenmeler olabildiğince yaşantı üzerinden sağlanır.
• 3. Etkinlikler üretim, paylaşım ve etkileşim bütünlüğünde yürütüldüğü için, bütün okul öğrenmeleri nitelikli ve kalıcıdır.
• 4. Programlardaki öğrenmeler okul saatleri içinde kalıcı olarak gerçekleştiği için, veliler ve öğrenciler için sendroma dönüşen tekrar amaçlı ödevlere gerek kalmaz.

GELİN, HEP BİRLİKTE EZBERİ BOZALIM!

Nitelikli insan yetiştirmenin önündeki başlıca engel ezber eğitimdir. Ülkemizin eğitim sistemi ise tam anlamıyla ezberdir. Ezber hem öğrencinin hem öğretmenin emeğini boşa çıkaran, bilimsel değeri olmayan, çağ dışı kalmış bir öğrenme yaklaşımdır. Bu yaklaşımı sürdürmek, her sabah kör karanlıkta umutla okullara akan milyonlarca çocuğumuza ve binlerce öğretmenimize haksızlıktır. 

Gelişmiş ülkeler uzun süreden beri sistemlerini ezberden tamamen arındırarak çocuklarını değişen hayata hazırlamaktadır.

Dünyada bu gelişmeler yaşanırken, Millî Eğitim Bakanlığımız da 2005-2006 Öğretim Yılında, ders programlarında geniş çaplı değişiklikler yaparak eğitim sistemimizi ezberden kurtarma ve dönüşümü sağlama gayreti göstermişti. Bu amaçla, öğretim programları önemli ölçüde ezbersiz eğitime uyarlanmıştı. Ancak, etkili bir hizmet içi eğitim çalışması yapılamadığı için, öğretim programlarının zaten yeterince açık olmayan felsefesi hayata geçirilememişti.

Kısacası programlar değişmiş fakat ezber uygulamalar değişmemişti. Ve ne yazık ki Türkiye bu kez de ezberi bozamamıştı.

Bu nedenle, aradan geçen onca zamana, onca iddialı söyleme rağmen ne eğitimde dönüşüm olmuş ne de başarımız artmıştır. Bazı küçük istisnaları saymazsak eğitimimizin asıl çıkmazı olan ezber, ülke genelinde bugün de bütün varlığıyla sürmektedir. Bunun sonucu olarak çocuklarımız gelişmiş ülkelerdeki akranlarının gerisinde sıralanmaya devam etmektedir.

Ülke olarak katıldığımız uluslararası PISA ile Millî Eğitim Bakanlığı’nın uyguladığı ABİDE ve TMF-ÖBA sınavları, ezber eğitimin insanımız üzerindeki kahredici tahribatını kuşkuya yer bırakmayacak şekilde doğrulamaktadır.

BİLİMSEL VE EZBERSİZ EĞİTİM GELECEĞİMİZİN TEMİNATIDIR

Bilimsel ve ezbersiz eğitim hem çocuklarımızın okul ve hayat başarısı için, hem de yeni küresel düzende ülkemizin varlığı için teminat değerindedir.

Şöyle ki:

1. Millî Eğitim Bakanlığı, 2018 Yılından itibaren üst okullara öğrenci geçişini, farklı bir değerlendirme ve sınav yaklaşımıyla yönetmeye karar vermiştir. Gelişmiş eğitim sistemlerindeki bu yaklaşıma göre, yeni sınav soruları zihinsel becerileri ölçer nitelikte olacaktır. Bakanlığımızın bu olumlu kararından sonra, okullarımızdaki öğrenme yaklaşımının hızla bilimsel ve ezbersiz yapıya dönüştürülmesi artık zorunludur. Çünkü zihinsel becerileri kazandırmanın başlıca yöntemi bilimsel ve ezbersiz eğitimdir.
2. Bilindiği gibi ülkemiz, farklı dinsel ve etnik bileşenlerden oluşan bir ulustur. Ulus devletlerde dirlik ve düzenliği korumanın ilk şartı nitelikli insan varlığıdır. Zira, başta birlikte yaşama kültürü olmak üzere, ulusal bilince hayat veren tüm kazanımlar nitelikli insanın değerleri arasındadır ve söz konusu değerler de ancak bilimselve ezbersizeğitimle sağlanabilmektedir.
3. Ulusumuz, ekonomik büyüklükte dünyadaki ilk 20 ülke arasındadır. Buna karşılık, eğitimle sağlanan insan sermayesinde çok daha gerilerdedir. Dünya Ekonomik Forumu 2018 eğitim kalitesi Raporuna göre Türkiye, 137 ülke içinde 99. Sıradadır.

Araştırmalar, insan-ekonomi ilişkisinin giderek yükselen bir değer olduğunu göstermektedir. Bu olguya göre, yeni küresel düzende her ülkenin ekonomiden alacağı pay nitelikli insan sermayesiyle orantılı olacaktır. 

Türkiye, eğitim yoluyla insan sermeyesini geliştirmediği takdirde, ekonomideki mevcut konumunu koruması zor görünmektedir.

Bu gerçekler, bilimsel ve ezbersiz eğitimi ulusumuz özelinde acil ve öncelikli ihtiyaç haline getirmiştir.

ÜLKEMİZ SON ŞANSINI KULLANMAKTADIR

Ülkemiz, eğitim yenilenmesi ve bu yolla çağı yakalamada giderek azalan zamanını ve son şansını kullanmaktadır. Millet olarak ezber eğitim çıkmazını aşmamız için acil bir eğitim seferberliğine ihtiyacımız vardır.

Türkiye, ya ezber eğitimden kurtularak küresel düzendeki yerini koruyacak ya da süreci atlayarak yeni kaoslara katlanacaktır.

Şunu herkes bilmelidir ki millet olarak karşı karşıya kaldığımız bu tercih politik hesaplara kurban edilemeyecek kadar hayatidir.

UMUT ÖĞRETMENLERİMİZDE!

Hiç şüphesiz çare tükenmiş değildir.

Bunun için tüm yurttaşların daha duyarlı davranması ve eğitim çabası içinde olanlara destek olması şarttır.

Ancak eğitim seferberliğinde en büyük görev doğal olarak eğitim paydaşlarına düşmektedir. Bu anlamda başta Millî Eğitim Bakanlığı olmak üzere, üniversitelerimizi, yöneticilerimizi, okullarımızı, değerli anne ve babaları çok önemli görevler beklemektedir.

Eğitimdeki değişim ve dönüşümde asıl kritik görev ise elbette öğretmenlerimize düşmektedir.

Yüksek formasyonla yetişmiş, yaptığı işin felsefesini kavramış, ufku geniş, yeniliklere açık fedakâr öğretmenlerimizin başlatacağı bir taban hareketi, çocuklarımızı ezberden kurtardığı gibi ülkeyi de aydınlığa çıkaracaktır.

BU PLATFORMUN AMACI

Ezbersiz Eğitim Platformunun amacı duyarlı ve sorumlu eğitimcilik anlayışıyla oluşturulmuş bir fikir alanı olmanın ötesinde, etkinliklerle desteklenen bir eylem alanıdır. 

Amacı, çocuklarımızın gelişmiş dünya ölçeğinde nitelikli eğitim almalarına katkıda bulunmaktır. 

Bu bağlamda şunların bilinmesi platform adına en içten dileğimizdir:

• Platformda önerilen bütün etkinlikler tamamen bilimsel ve ezbersiz olup, çeşitli okullarda çok sayıda seçkin öğretmenimiz tarafından yıllarca ve başarıyla uygulanmıştır.
• En yüksek düzeyde başarı sağladığı deneyimlenerek kanıtlanmış bu etkinlikleri, bütün eğitimcilerimizle paylaşmayı çocuklarımıza, ülkemize ve bunun da ötesinde, insana saygının gereği saymaktayız.   

Ocak 2021
Ali Rıza Çatal